Friday, 19 Oct 2018
Điều Trị Trào Ngược Dạ Dày

Trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh: dấu hiệu và cách điều trị

Trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh: dấu hiệu và cách điều trị
5 (100%) 1 vote

Không chỉ người lớn, trẻ sơ sinh cũng là một trong những đối tượng có khả năng cao mắc phải bệnh trào ngược dạ dày thực quản. Ở giai đoạn đầu, trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh dù không phải là một căn bệnh nguy hiểm, tuy nhiên nếu không được điều trị kịp thời lại có thể gây ra nhiều biến chứng khó lường.

Trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh là tình trạng như thế nào?

Bản chất hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh và người lớn là tương đối giống nhau. Thông thường, bất kì ai cũng có thể mắc phải chứng trào ngược sau khi ăn. Điều này là do lượng khí cơ thể đưa vào dạ dày khi thực hiện quá trình nuốt hoặc lượng khí sinh ra sau khi tiêu thụ một số thực phẩm gây hơi.

Tuỳ theo thời gian xảy ra, tần suất nhiều hay ít cũng như những triệu chứng kèm theo mà tình trạng trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh có thể được chia thành hai nhóm: trào ngược sinh lý và trào ngược bệnh lý.

1. Trào ngược dạ dày thực quản sinh lý

Giống như quá trình tiêu hoá thức ăn ở người lớn, lượng sữa mà trẻ sơ sinh bú cũng sẽ được đưa qua miệng, xuống thực quản rồi qua van tâm vị và vào dạ dày. Tạiđây, sữa được hấp thu một phần, sau đó di chuyển xuống ruột. Chỗ nối thực quản vào dạ dày gọi là tâm vị, tại đây có cơ vòng thực quản dưới (một dải cơ trơn đặc biệt), tạo nên một vùng có áp lực cao, ngăn dòng trào ngược từ dạ dày vào thực quản, vòng cơ này vẫn còn tiếp tục thay đổi vài tháng đầu sau sinh.

trao-nguoc-da-day-thuc-quan-o-tre-so-sinh
Trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh

Một yếu tố khác cũng đóng vai trò quan trọng trong cơ chế trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ em là giải phẫu học thực quản đoạn dưới và dạ dày, ở trẻ sơ sinh dạ dày nằm ngang, góc giữa dạ dày và thực quản là góc tù, khi trẻ biết đi dạ dày từ từ chuyển sang vị thế dọc, tâm vị phát triển, góc này trở thành góc nhọn, đóng vai trò ngăn ngừa dòng trào ngược khi dạ dày căng to.

Giữa dạ dày và ruột cũng có một van có chức năng giống như tâm vị, gọi là môn vị. Trong khi cơ tâm vị ở trẻ rất yếu thì cơ môn vị lại rất phát triển, do đó ở trẻ nhỏ thức ăn rất dễ ứ đọng lâu trong dạ dày.

Ở giai đoạn đã ăn được, thức ăn cho trẻ nhỏ chủ yếu ở thể lỏng, trẻ lại hay nằm nhiều, đặc điểm giải phẫu của dạ dày, hoạt động chưa đồng bộ của cơ tâm vị và cơ môn vị (môn vị, ở dưới đóng quá chặt, trong khi tâm vị, ở trên lại lỏng lẻo) làm cho trẻ dễ bị ọc sau ăn. Ngoài ra, nếu trong quá trình bú, bé có nuốt hơi và sau đó được đặt nằm ngang (đầu bằng) hoặc nghiêng bên phải, bé cũng dễ bị trớ sữa.

Tình trạng trào ngược dạ dày thực quản sinh lý sẽ khỏi hoàn toàn khi bé biết ngồi, đứng và chuyển sang chế độ ăn đặc, 80% trẻ khỏi khi được 6 tháng tuổi, khỏi hẳn khi trẻ từ 9 tháng đến 18 tháng tuổi.

2. Trào ngược dạ dày thực quản bệnh lý

Thông thường, ở trẻ hơn 18 tháng tuổi, hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản do sinh lý không còn nữa. Nếu ở độ tuổi này, bé vẫn còn trào ngược không có lý do rõ rệt thì phải nghĩ đến trào ngược dạ dày thực quản do bệnh lý ngoại khoa gây nôn ói kéo dài như hẹp phì đại cơ môn vị, thoát vị khe, thực quản to, thực quản đôi, ruột xoay bất toàn, khối u gây chèn… Cần đưa trẻ đến bệnh viện thăm khám, tại đây trẻ sẽ được chỉ định làm một số xét nghiệm cận lâm sàng để tìm nguyên nhân và điều trị thích hợp.

Đối với những trường hợp bị trào ngược dạ dày thực quản bệnh lý, bé sẽ có những biểu hiện rõ rệt như sau:

  • Miệng bé xuất hiện mùi hôi dù đã được vệ sinh răng miệng kĩ càng.
  • Bé cảm thấy có vị chua hoặc đắng trong khoang miệng dẫn đến cảm giác biếng ăn hay ăn không ngon.
  • Bé thường xuyên bị đầy hơi, chướng bụng hoặc ợ hơi, ợ chua.
  • Bé thường bị nôn trớ, dễ cảm thấy buồn nôn ngay sau khi ăn.
trao-nguoc-da-day-thuc-quan-o-tre-so-sinh
Trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh
  • Bé bị ho và đau rát cổ họng kéo dài.
  • Bé cảm thấy đau tức ngực, đặc biệt mỗi khi cúi thấp người hoặc khi đi ngủ.
  • Men răng của bé bị tổn thương hoặc bé có thể mắc phải một số bệnh lý về răng miệng do axit dạ dày trào ngược gây nên

Biến chứng do trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ nhỏ

Tình trạng bệnh trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ nhỏ nếu không được phát hiện và chữa trị kịp thời có thể dẫn đến nhiều biến chứng khá nguy hiểm như sau:

  •  Ho mãn tính: ho về đêm không giải thích được, nhưng xảy ra ban ngày cũng khá thường gặp; đặc biệt gợi ý khi cơn xảy ra lúc trẻ đang đùa giỡn, giảm đi hoặc biến mất khi trẻ yên tĩnh hay ngủ.
  • Những bệnh nhiễm trùng ở phổi tái phát, khò khè, hen phế quản không rõ nguyên nhân
  • Bệnh lý tai mũi họng tái phát: viêm xoang, viêm tai giữa, viêm thanh quản… tái đi tái lại, không rõ nguyên nhân.
  • Ngưng thở lúc thức: trẻ trào ngược dạ dày thực quản rồi đột ngột trợn mắt, duỗi cứng, tím môi, tái nhợt.
  • Ngưng thở lúc ngủ.
  • Chậm lớn.
  • Ói nhiều, lượng lớn, nôn thành vòi, có liên quan đến bữa ăn hay không
  • Rối loạn hành vi tâm thần.
  • Trẻ trớ sữa liên tục, kể cả khi không bú.

Điều trị trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ nhỏ

Phương pháp điều trị trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ nhỏ có sự khác biệt tuỳ theo tình trạng trào ngược mà trẻ đang mắc phải.

Đối với tình trạng trào ngược dạ dày thực quản sinh lý

  • Bố mẹ không ép trẻ ăn nhiều, chia thức ăn ra nhiều bữa nhỏ trong ngày để đảm bảo đủ số lượng thức ăn cần thiết. Thời gian tối thiểu giữa hai lần bú là 2 giờ, tối đa là 4-5 giờ (nhu cầu thay đổi ở từng trẻ và trên cùng một trẻ cũng có thể khác nhau ở mỗi ngày).
  • Đối với trẻ bú mẹ: Nên cho bú bầu vú bên trái trước (bé mới bú nên lượng sữa trong dạ dày còn ít, có thể nằm nghiêng phải). Sau đó, chuyển bé sang bú bầu bên phải (lúc này dạ dày bé đã nhiều sữa, cần nằm nghiêng trái). Như vậy, sữa sẽ dễ dàng xuống dạ dày mà không gây trào ngược. Không nên cho trẻ bú quá lâu, trung bình 10 phút cho vú thứ nhất và 20 phút cho vú thứ hai, bú trên 30 phút không có lợi cho trẻ (nuốt hơi, mệt, rối loạn thèm bú/ghiền vú, chênh lệch thời gian bú).
trao-nguoc-da-day-thuc-quan-o-tre-so-sinh
Trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh
  • Đối với trẻ bú bình: Luôn giữ bình sữa hơi nghiêng để đầu núm vú cao su luôn đầy sữa. Không để bình sữa nằm ngang trong khi bú, tránh tình trạng bé bú hơi trong bình sữa.

  •  Khi cho bú, không nên để bé quấy khóc vì như vậy, bé có thể nuốt nhiều hơi, gây căng dạ dày. Sau khi bú xong, cần bế bé theo tư thế thẳng, ngực áp vào một bên ngực mẹ, mặt kê lên vai mẹ rồi vỗ nhẹ lưng cho ợ hơi. Sau đó, hãy nhẹ nhàng đặt bé nằm nghiêng bên trái, kê gối hơi cao.

  •  Không nên để trẻ nằm bú vì tư thế này khiến trẻ rất dễ bị sặc và trớ sữa. Sau khi bé bú xong, không nên đặt bé nằm ngay, cũng không đùa giỡn, tâng bổng lên xuống.

  • Ngoài ra, thời gian thức ăn ở trong dạ dày sẽ ngắn lại nếu thức ăn ở nhiệt độ cơ thể (37 độ C), thời gian thức ăn ở dạ dày sẽ kéo dài ra khi thức ăn nóng quá hoặc lạnh quá, thức ăn không ngon, không đồng nhất, không được nghiền kỹ.

Đối với trào ngược dạ dày thực quản bệnh lý

Đối với tình trạng trào ngược dạ dày thực quản bệnh lý, bố mẹ có thể áp dụng một số phương pháp sau để điều trị cho bé:

Sử dụng bạc hà

Bạc hà có tác dụng làm mát hệ thống tiêu hóa và giúp giảm bớt các triệu chứng trào ngược axit. Các bà mẹ có thể trộn một vài giọt dầu bạc hà với một muỗng canh dầu ô liu và nhẹ nhàng xoa bóp vùng bụng của bé. Thực hiện hai lần một ngày để đạt hiệu quả tốt nhất. Các bà mẹ đang cho con bú cũng có thể uống trà bạc hà 2-3 lần/ngày cũng khá hữu ích.

Sử dụng dầu dừa

Nguyên liệu này có thể giúp giảm tình trạng trào ngược. Axit lauric trong dầu dừa có tác dụng giống như sữa mẹ đối với trẻ sơ sinh. Nó giúp hệ tiêu hoá hoạt động tốt hơn. Các bà mẹ đang mang thai nên uống khoảng 2 muỗng canh dầu dừa nguyên chất để tăng khả năng miễn dịch cho trẻ sơ sinh. Bên cạnh đó, các bà mẹ cũng có thể cho thêm một nửa thìa cà phê dầu dừa nguyên chất vào đồ uống ấm hoặc ngũ cốc của trẻ. Ngoài ra, hỗn hợp dầu dừa và gừng là một nguyên liệu tự nhiên giúp bé cảm thấy dễ chịu hơn khi xoa vào bụng của bé.

trao-nguoc-da-day-thuc-quan-o-tre-so-sinh

Sử dụng hoa cúc

Đây là một phương thuốc tuyệt vời để điều trị chứng trào ngược axi ở trẻ. Tính chất an thần của hoa cúc sẽ giúp cải thiện hệ tiêu hóa non nớt của bé. Các bà mẹ chỉ cần trộn một nửa thìa cà phê hoa cúc khô vào nước nóng và để nguội rồi cho bé uống mỗi ngày.

Sử dụng giấm táo

Đây là một phương thuốc tốt đối với trẻ bị trào ngược axit dạ dày. Cho thêm một ít dấm táo nguyên vào một cốc nước ấm và cho bé uống đều đặn có thể điều trị căn bệnh này. Bạn cũng có thể cho thêm mật ong để bé dễ uống hơn nhưng tuyệt đới không cho mật ong đới với bé dưới 1 tuổi.

Mát xa cho bé

Mát-xa cho bé thường xuyên sẽ cải thiện chức năng hô hấp và tiêu hóa. Nó kích thích các dây thần kinh phế vị trong não có liên quan với hệ hô hấp và tiêu hóa. Nó cũng giúp bé tăng trưởng tốt hơn. Để bé hạn chế bị trào ngược dạ dày, mẹ nên xoa bóp phần bụng của bé bằng dầu ô liu ấm hoặc dầu dừa theo chiều kim đồng hồ. Chú ý đừng xoa bóp ngay sau khi bé vừa ăn xong.

Sử dụng thuốc Đông Y Tỳ Bách Thảo

Bài thuốc Đông Y Tỳ Bách Thảo được bào chế từ hơn 21 loại thảo dược thiên nhiên khác nhau, theo công thức bí truyền của người thầy thuốc Quảng Nam. Tỳ Bách Thảo có hai công dụng chính:

  • Trung hoà lượng aixt dư thừa trong dạ dày.
  • Hỗ trợ điều hoà chức năng van tâm vị, giảm trào ngược.
chua-trao-nguoc-da-day-bang-dong-y-tybachthao
Chữa trào ngược dạ dày bằng đông y Tỳ Bách Thảo

Tỳ Bách Thảo giúp hỗ trợ điều trị mọi triệu chứng trào ngược của cả người lớn và trẻ nhỏ trên 6 tuổi với liệu trình ngắn, chỉ trong vòng 1-3 tháng tuỳ tình trạng bệnh và cơ địa. Đây là sản phẩm thuốc đã được bộ y tế công nhận và cấp phép, đảm bảo 100% an toàn cho người sử dụng, không gây tác dụng phụ và không tái phát bệnh sau khi ngưng thuốc. Thông thường, chỉ trong vòng 7 đến 10 ngày đầu sử dụng thuốc, người bệnh sẽ cảm nhận được  những dấu hiệu chuyển biến tích cực rõ rệt của bệnh.

Tình trạng trào ngược dạ dày thực quản ở trẻ sơ sinh khá phức tạp, khó phân biệt rõ giữa trào ngược sinh lý và trào ngược bệnh lý. Các bậc phụ huynh cần chú ý trong quá trình chăm sóc bé để phát hiện những dấu hiệu ban đầu của bệnh có biện pháp điều trị hợp lý sớm nhất.

 

 

Post Comment